Thông tin

Theo thống kê của Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm (ATVSTP) tỉnh, 6 tháng đầu năm trên địa bàn tỉnh xảy ra 1 vụ ngộ độc thực phẩm với 3 ca mắc, 1 ca tử vong; số ca bệnh truyền qua thực phẩm là gần 3.700, chủ yếu là tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa và hội chứng lị. Trong đó, vụ ngộ độc thực phẩm xảy ra đầu tháng 5 tại gia đình anh L.V.D, bản Bua, xã Mường Phăng, TP. Điện Biên Phủ đã khiến anh tử vong, 2 người khác hôn mê phải nhập viện điều trị. Gần nhất, tại huyện Tủa Chùa đã có một số trường hợp mắc bệnh than thể da do tiếp xúc, sử dụng thực phẩm từ gia súc mắc bệnh đã chết.

Ông Hoàng Xuân Chiến, Chi cục trưởng Chi cục ATVSTP tỉnh cho biết: Trước nguy cơ cao xảy ra các vụ ngộ độc thực phẩm trong dịp hè, Chi cục đã tập trung đẩy mạnh các hoạt động truyền thông về công tác ATTP từ tuyến tỉnh đến cơ sở nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của người sản xuất, kinh doanh, tiêu dùng trong việc đảm bảo chất lượng ATTP. Nhiều hình thức tuyên truyền phong phú, đa dạng đã được triển khai như: Tổ chức hội nghị tổng kết công tác ATTP và triển khai “Tháng hành động vì ATTP” năm 2023; lồng ghép vào các buổi họp để nói chuyện trực tiếp với nhân dân; tuyên truyền qua hệ thống loa phát thanh, băng rôn, khẩu hiệu... Cùng với đó, Chi cục ATVSTP tỉnh chủ động hướng dẫn các cơ sở về thủ tục và điều kiện được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện ATTP; tổ chức cho các cơ sở ký cam kết đảm bảo ATTP. Đến nay, toàn tỉnh có 1.850/1.908 cơ sở được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện ATTP và ký cam kết đảm bảo ATTP (đạt (97%). Đặc biệt, tại các tuyến đã tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc đảm bảo ATTP tại các cơ sở sản xuất chế biến, kinh doanh thực phẩm, dịch vụ ăn uống. Từ đầu năm đến nay, các đoàn thanh, kiểm tra liên ngành, chuyên ngành tuyến tỉnh, huyện, xã đã thực hiện thanh, kiểm tra đối với 3.322 cơ sở. Trong đó, số cơ sở đạt yêu cầu về ATTP chiếm 99,8%, chỉ có 6 cơ sở không đạt yêu cầu do có hành vi kinh doanh thực phẩm ẩm mốc, hết hạn sử dụng, dụng cụ chứa đựng thực phẩm không đảm bảo vệ sinh, không đủ dụng cụ chế biến, bảo quản và sử dụng đối với thực phẩm tươi sống và thực phẩm đã qua chế biến. Vì thế, 6 cơ sở trên đã bị phạt với tổng số tiền 6,65 triệu đồng, yêu cầu tiêu hủy tại chỗ 7 loại thực phẩm không đảm bảo.

Nằm ngay trung tâm TP. Điện Biên Phủ với vị trí hết sức thuận lợi, Trung tâm tổ chức sự kiện Him Lam Grand Center đã trở thành địa điểm được nhiều người lựa chọn. Đây cũng là đơn vị kinh doanh dịch vụ ăn uống lớn nhất tỉnh, có thể phục vụ tối đa 5.000 khách/ngày. Vào dịp hè, trung bình mỗi ngày đơn vị phục vụ khoảng 700 - 1.000 khách. Ông Bùi Đình Quang, Giám đốc Trung tâm tổ chức sự kiện Him Lam Grand Center chia sẻ: Lượng khách đến ăn uống hàng ngày tương đối đông nên công tác đảm bảo ATTP được đơn vị đặt lên hàng đầu, nhất là trong những ngày vừa qua khi thời tiết nắng nóng nên thực phẩm dễ bị hỏng nếu không được bảo quản đúng cách. Để đảm bảo ATTP, Trung tâm đã ký hợp đồng với các nhà cung cấp thực phẩm có uy tín trên địa bàn; thực phẩm được nhập hàng ngày, không để qua đêm, được chế biến, bảo quản đúng quy trình. Trung tâm có đầy đủ máy, thiết bị, vật dụng phục vụ việc chế biến, bảo quản thực phẩm như tủ lạnh, tủ đông, tủ lưu mẫu, bàn ghế... Khu bếp chế biến thực phẩm cũng được chia tách riêng biệt, đảm bảo gọn gàng, sạch sẽ; đội ngũ đầu bếp đều là những người được đào tạo, có kinh nghiệm làm việc, chấp hành nghiêm các quy định đảm bảo ATTP, như đeo găng tay, tạp dề, mũ, khẩu trang khi chế biến thức ăn; hàng năm đều được cử tham gia các lớp tập huấn kiến thức về vệ sinh ATTP, được khám sức khỏe định kỳ... Nhờ làm tốt công tác đảm bảo ATTP nên gần 3 năm qua từ khi bắt đầu kinh doanh dịch vụ ăn uống Trung tâm chưa để xảy ra trường hợp khách hàng bị ngộ độc thực phẩm.

Tiếp tục tăng cường đảm bảo ATTP trong dịp hè, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng, Chi cục ATVSTP tỉnh sẽ tổ chức giám sát các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống trên địa bàn TP. Điện Biên Phủ và huyện Điện Biên do Chi cục quản lý. Đồng thời, tiến hành thanh tra chuyên ngành, giám sát công tác đảm bảo ATTP tại một số huyện; tăng cường xét nghiệm test nhanh ATTP đối với các sản phẩm thực phẩm, trang thiết bị, dụng cụ tại các cơ sở kinh doanh thực phẩm trên địa bàn. Để tránh nguy cơ ngộ độc thực phẩm, Chi cục ATVSTP tỉnh khuyến cáo người tiêu dùng khi lựa chọn các loại thực phẩm trong mùa hè nên mua những thực phẩm còn tươi, thực phẩm có nhãn mác ở những cửa hàng cố định, đặc biệt lưu ý hạn sử dụng của sản phẩm. Thực phẩm chỉ nên mua vừa đủ và bảo quản thật tốt, không nên mua quá nhiều; không để lẫn thực phẩm sống và chín; chú ý khâu vệ sinh tay và dụng cụ ăn uống trong quá trình chế biến thực phẩm; thực hiện ăn chín, uống sôi đề phòng ngộ độc...

Cả 3 trường (mầm non, tiểu học và THCS xã Ta Ma) nằm sát nhau trên một quả đồi cao. Bao năm nay, nước vẫn luôn khan hiếm ở nơi này, nhất là vào mùa khô, mùa đốt nương. Từ năm 2000, các trường cùng nhau tìm mó nước, mua hệ thống đường ống dẫn nước về. Do khoảng cách xa 5km, trâu bò của người dân thả hoang thường xuyên dũi phá, nên đường ống nhiều lần bị rò rỉ, vỡ. Có thời điểm, cả đêm chỉ hứng được 5m3 nước. Thầy cô các trường liên tục phải kiểm tra, sửa chữa đường ống. Vì thế đầu năm 2023, các trường cùng góp công, góp của sửa chữa, thay mới 1.000m ống dẫn nước.

Thầy Phan Văn Đạt, Hiệu trưởng Trường Phổ thông DTBT THCS Ta Ma dẫn chúng tôi đến hệ thống ống chia nước. Chỉ từng mối ống, thầy bảo: “Ống mới rồi nhưng nguồn mó nước hạn chế cộng với thời tiết khô hạn nên các trường vẫn thiếu nước sử dụng. Chúng tôi phải chia giờ lấy nước. Hệ thống ống cùng các van này là lấy nước theo khung giờ đã sắp xếp. Cụ thể, Trường Mầm non hứng nước từ 6 - 10 giờ sáng, tiểu học dùng từ 10 - 19 giờ, còn THCS thì từ 19 giờ đến 6 giờ sáng hôm sau”.

Dù trường THCS được ưu tiên thời gian hứng nước lâu hơn do nhu cầu sử dụng lớn hơn, nhưng lượng nước vẫn không đủ sử dụng. Năm học vừa qua (2022 - 2023), Trường có 379 học sinh, trong đó 210 học sinh bán trú. Từ khoảng thời gian sau tết đến trước khi nghỉ hè, thầy và trò nhà trường luôn trong tình trạng thiếu nước sinh hoạt. “Vào mùa khô, nước được sử dụng chính cho việc nấu ăn bán trú, còn việc tắm giặt thì vận động học sinh vào bản lân cận, dùng nhờ các hộ gia đình. Nước được ưu tiên dùng cho học sinh, thầy cô thì đi mua nước của dân với giá 100.000 đồng/m3. Nhà trường không chỉ trông chờ vào nguồn nước mó mà đã lắp đặt hệ thống hứng nước từ mái nhà với 12 téc nước luôn sẵn sàng sử dụng (dung tích 1,5 - 5m3) nhưng không khi nào được sử dụng thoải mái. Cả thầy và trò đều khao khát nước. Sau nhiều ngày nắng nóng, có mưa xuống, học sinh ùa ra tắm mưa, nghịch nước” - thầy Đạt chia sẻ thêm. Cũng bởi vậy, dù có diện tích đất trống, quy hoạch làm vườn rau cho học sinh nhưng trường không thể triển khai do không có nước tưới.

Trường Mầm non Ta Ma cũng chung tình trạng thiếu nước. Hiện trường có trên 462 học sinh, 100% trẻ ăn sinh hoạt, ăn ở trường từ sáng đến chiều, nhu cầu dùng nước lớn. Trước tình trạng thiếu nước, trường phải vận động giáo viên nhường nước sinh hoạt cho trẻ, còn các cô sẽ cố gắng tự khắc phục đi xin nước hoặc mua nước. Hàng ngày, các cô đều xem thông tin dự báo thời tiết như một phần công việc của mình. Khi đài dự báo có mưa là sẵn sàng các thùng, bể chứa, dọn sạch máng, đường ống dẫn nước để “đón” nước. Cô Hà Thị Mến, Hiệu phó nhà trường trao đổi: “Lượng nước hứng được cũng phải chắt chiu lắm mới đủ để nấu ăn và vệ sinh cho các con. Còn ở các điểm bản nhiều khi thiếu nước quá phải chấp nhận mua nước để dùng”.

Ở các trường tại địa bàn Ta Ma, mỗi khi có ai mở nước sử dụng, rửa tay chân, giặt đồ là những người xung quanh thường nhắc: “Vặn nước nhỏ, đủ dùng”. Dù ý thức sử dụng nước một cách tiết kiệm đã trở thành thói quen trong mỗi cán bộ, giáo viên, học sinh nhưng việc nhắc nhở nhau chắt chiu từng ca nước vẫn luôn thường trực. Với mong muốn khắc phục tình trạng này, đã 2 lần các trường mời được các tốp thợ lên khoan giếng. Nhưng cả 2 lần đều không thành công. Thầy giáo nơi đây tâm sự: “Thầy trò các trường mong ngóng, kỳ vọng, thấy máy móc, thợ từ Điện Biên về làm là vui mừng lắm. Nhưng họ khoan 3 ngày liên tiếp, sâu hàng chục mét mà vẫn không có nước. Khi các bác ấy rút quân đi, thầy trò, ai cũng bùi ngùi”.

Không từ bỏ, để đảm bảo nước sinh hoạt, góp phần giúp giáo viên và học sinh yên tâm dạy và học, Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Tuần Giáo cùng các trường vẫn tiếp tục  mời các đơn vị lên khoan thăm dò ở các vị trí khác nhau. Cùng với đó kêu gọi các mạnh thường quân, tổ chức, đơn vị quan tâm hỗ trợ các trường có các giải pháp hiệu quả giúp tích nước, dẫn nước cho thầy và trò sử dụng.

Ông Lộ Văn Xuân, xã Noong Hẹt (huyện Điện Biên) có cháu đang điều trị bệnh viêm phổi tại Khoa Nhi (Trung tâm Y tế huyện Điện Biên) cho biết: Ở nhà cháu ho nhiều không dứt nên tôi đưa cháu đi khám và được các bác sĩ chẩn đoán mắc viêm phổi. Bệnh này cháu bị từ bé, năm nay đã 12 tuổi rồi nhưng cứ thời tiết thay đổi là lại ho nhiều, nhất là thời điểm trời nắng nóng gay gắt.

Còn bé  L.T.U. (sinh  năm 2019), bản Pa Kín, xã Na Tông (huyện Điện Biên) ở nhà ho nhiều, sốt cao liên tục, nôn, mệt mỏi, ăn uống kém, đã uống kháng sinh hạ sốt 4 ngày nhưng không thuyên giảm nên buộc nhập viện điều trị. Bé nhập viện trong tình trạng tỉnh, mệt nhiều, ho từng cơn, ho có đờm, ăn kém, nôn, phổi có ran ẩm vừa nhỏ hạt, nổ 2 bên. Sau khi thăm khám được chẩn đoán viêm phế quản phổi, không đặc hiệu.

Bác sĩ Lò Thị Tranh, Trưởng Khoa Nhi (Trung tâm Y tế huyện Điện Biên) cho biết: Trẻ bị viêm phổi có dấu hiệu khởi phát là sốt nhẹ tăng dần hoặc sốt cao, mệt mỏi, quấy khóc, khó chịu, kém ăn, ngạt mũi, chảy nước mũi, hắt hơi, có thể rối loạn tiêu hóa, như nôn, tiêu chảy. Đến thời kỳ toàn phát, trẻ có những triệu chứng về hô hấp, như ho húng hắng, ho liên tục có khi ho thành cơn, ho khan hoặc ho xuất tiết nhiều đờm dãi. Nhịp thở nhanh, khó thở có thể suy hô hấp, nghe phổi thấy có ran ẩm vừa nhỏ hạt, ran ngáy, ran rít. Trẻ có thể bị rối loạn tuần hoàn như sốc, trụy tim mạch... Hầu hết trẻ mắc viêm phổi có thể điều trị khỏi sau 1 - 2 tuần, ho có thể kéo dài hơn. Tuy nhiên, một số trường hợp có biến chứng nặng, như suy hô hấp, tím tái, sốt cao, tiến triển nặng lên hoặc dai dẳng, nguy cơ tử vong. Những trường hợp này thường gặp ở trẻ nhỏ suy giảm miễn dịch, trẻ có bệnh phổi và bệnh tim mạn tính.

Để phòng ngừa viêm phổi cho trẻ, trước hết, trẻ cần được vệ sinh sạch sẽ, tránh xa khói thuốc. Bảo đảm sức khỏe bà mẹ khi mang thai nhằm làm giảm tỉ lệ trẻ sinh ra thiếu tháng, thiếu cân. Cho trẻ bú sữa non sớm ngay sau đẻ, bú mẹ đầy đủ ít nhất đến 18 tháng để tăng sức đề kháng. Tiêm chủng phòng bệnh đầy đủ theo lịch. Cho trẻ cách ly, hạn chế tiếp xúc với trẻ đang ốm.

Mùa hè, thời tiết nắng nóng, cơ thể bài tiết nhiều mồ hôi hơn, có thể có nguy cơ mất nước và các chất điện giải; để hạn chế trẻ mắc bệnh viêm phổi việc bổ sung đủ nước cho trẻ, đồng thời cho ăn các loại rau, củ quả, trái cây là cần thiết; vừa bồi phụ nước và cung cấp thêm dinh dưỡng và vi chất. Cần hạn chế cho trẻ dùng nước mát, nước đá, hoa quả và các thực phẩm chế biến sẵn để trong tủ lạnh. Khi sử dụng điều hòa nhiệt độ nên có sự điều chỉnh nhiệt độ hợp lý; không nên để gió của máy điều hòa quạt thẳng vào cơ thể trẻ. Tuy thời tiết nắng nóng, nhưng khi tắm cho trẻ, nhất là trẻ dưới 5 tuổi, không nên cho tắm nước lạnh và nên dùng nước ấm là tốt nhất.

Với trường hợp trẻ mới chớm bệnh, phụ huynh nên chăm sóc bằng cách cho trẻ súc miệng bằng dung dịch súc họng hoặc nước muối loãng ấm hàng ngày. Cho trẻ ăn lỏng, dễ tiêu, đủ chất. Nếu thấy các triệu chứng viêm phổi nặng hơn trẻ cần được nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế để thăm khám và điều trị, tránh đưa trẻ đi khám muộn vì viêm phổi rất dễ gây biến chứng nặng.

Tham gia đoàn công tác có các đồng chí: Lò Văn Phương, Ủy viên BTV Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh; Lò Văn Tiến, Phó Chủ tịch UBND tỉnh.

Đồng chí Mùa A Sơn đã kiểm tra thực địa các hạng mục do ACV, VATM và các hạng mục do UBND TP. Điện Biên Phủ, UBND huyện Điện Biên làm chủ đầu tư, như: Hạng mục thi công xây dựng và cung cấp, lắp đặt các thiết bị công trình nhà ga hành khách và các công trình phụ trợ; hạng mục đài kiểm soát không lưu; hạng mục công trình đường cất hạ cánh, đường lăn, sân đỗ máy bay; hàng rào an ninh; dự án đường tránh sân bay nối tổ 1, tổ 2 và tổ 8 phường Thanh Trường, TP. Điện Biên Phủ; dự án đường tránh xã Thanh Luông đi xã Thanh Hưng (huyện Điện Biên)…

Tại các điểm kiểm tra, các đơn vị chủ đầu tư đã báo cáo tiến khộ, những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện. Tiến độ tính đến 4/6, hạng mục hàng rào an ninh khối lượng thi công mới đạt 73%, do vướng tuyến đường dân sinh vào Làng trẻ SOS; hệ thống kênh mương tưới tiêu, đường nội đồng phía Tây thuộc phường Thanh Trường chưa triển khai. Hạng mục đường cất hạ cánh, đường lăn, sân đỗ, khối lượng thi công đạt 21,8% giá trị, cơ bản đảm bảo tiến độ. Công trình nhà ga hành khách và các công trình phụ trợ cơ bản đảm bảo tiến độ theo hợp đồng (đang thi công móng nhà xe ngoại trường, nhà trạm điện). Đối với hạng mục đài kiểm soát không lưu, các gói thầu cơ bản đảm bảo tiến độ.

Đối với các dự án do thành phố và huyện Điện Biên làm chủ đầu tư: vật liệu đất, cát đắp cơ bản đáp ứng nhu cầu cho ACV, VATM thi công. Dự án đường tránh sân bay nối tổ 1, tổ 2 và tổ 8 phường Thanh Trường đạt 70% giá trị hợp đồng, dự kiến hoàn thành trước 6/2023. Dự án đường tránh xã Thanh Luông đi xã Thanh Hưng hiện nay đang chậm tiến độ (thi công đạt 55%), do vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng. Dự án đường nội đồng và kênh mương thoát nước đang chậm tiến độ do chưa có mặt bằng thi công.

Đồng chí Mùa A Sơn đề nghị TP. Điện Biên Phủ, huyện Điện Biên khẩn trương xử lý dứt điểm những vướng mắc, nhất là đối với các hộ dân chưa bàn giao mặt bằng để ACV hoàn thiện hạng mục hàng rào an ninh. Phối hợp với Sở Lao động, Thương binh và Xã hội giải quyết dứt điểm vướng mắc tuyến đường dân sinh vào Làng trẻ SOS; giải quyết công tác tái định cư liên quan đến các dự án. Tăng cường phối hợp, đôn đốc đơn vị thi công đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án do địa phương làm chủ đầu tư.

Song song với chi trả bằng tiền mặt, BHXH tỉnh đã và đang đẩy mạnh việc thực hiện chi trả các chế độ cho người thụ hưởng qua tài khoản thẻ ATM. Tính đến hết 03/2023 số người chi trả trợ cấp BHXH hàng tháng là 15.017 người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng, trong đó có 6.020 người hưởng qua tài khoản ngân hàng (chiếm 40%) và 8.997 người hưởng nhận bằng tiền mặt; chi trả BHXH 1 lần cho 1.664 người (trong đó chi qua ATM là 1.031 người đạt 77% và 633 người hưởng nhận bằng tiền mặt. Chi trả trợ cấp thất nghiệp cho 1.219 lượt người trong đó chi trả qua ATM cho 1.168 lượt người đạt 95%, chi trả bằng tiền mặt cho 51 lượt người. Có thể thấy, việc nhận chế độ BHXH qua tài khoản thẻ ATM ngày càng phổ biến. Hình thức này mang lại nhiều thuận lợi cho người hưởng chế độ, giúp người tham gia được nhận chế độ đầy đủ, nhanh chóng, chính xác đúng quy định.

Trong thời gian tới BHXH tỉnh tiếp tục triển khai nhiều biện pháp, giải pháp như: Tham mưu cho UBND tỉnh ban hành văn bản chỉ đạo các sở, ban, ngành, đoàn thể và UBND các huyện, thị xã, thành phố đẩy mạnh thực hiện chi trả BHXH qua phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt. Phối hợp với Bưu điện tỉnh quản lý chặt chẽ người hưởng lương hưu, trợ cấp thất nghiệp; thông báo công khai, thường xuyên trên các phương tiện thông tin đại chúng về lịch chi trả hàng tháng, mạng lưới ATM, cơ chế ưu đãi của các ngân hàng để người hưởng lựa chọn phù hợp với nhu cầu cá nhân; tạo mọi điều kiện để các ngân hàng tiếp cận điểm chi trả nhằm vận động, khai thác người hưởng mở tài khoản cá nhân và phát hành thẻ ATM ngay tại điểm chi trả.

Tích cực tuyên truyền, vận động, khuyến khích các đơn vị sử dụng lao động thanh toán các chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức phục hồi sức khỏe, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, BHXH một lần cho người lao động qua tài khoản cá nhân.

Với những giải pháp và bước đi phù hợp, công tác chi trả các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp qua phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt sẽ mang lại những lợi ích thiết thực cho người thụ hưởng, nâng cao sự hài lòng của người dân, góp phần thực hiện tốt chính sách an sinh xã hội trên địa bàn tỉnh.

Qua phân tích 10 chỉ số thành phần, có 4 chỉ số tăng cả điểm và xếp hạng; 1 chỉ số tăng điểm nhưng giảm xếp hạng; 1 chỉ số giảm điểm nhưng tăng xếp hạng; 4 chỉ số giảm cả điểm và xếp hạng so với năm 2021.

Chỉ số “tính minh bạch” đạt 5,80 điểm (giảm 0,46 điểm), xếp thứ 43 cả nước (giảm 24 bậc so với năm 2021). Sự giảm điểm cho thấy, việc minh bạch hóa thông tin thời gian qua chưa đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp, nhất là các thông tin về dự án, quy hoạch, kế hoạch chiến lược...

Về chỉ số “chi phí không chính thức” đạt 5,32 điểm (giảm 0,75 điểm), xếp thứ 63 (giảm 7 bậc). Chỉ số này có trọng số lớn (15%) trong cách tính điểm chung của bộ chỉ số PCI. Chính vì vậy, nếu chỉ số này có kết quả thấp sẽ kéo điểm chỉ số PCI giảm sâu.

Chỉ số “cạnh tranh bình đẳng” năm 2022 bị giảm điểm và giảm xếp hạng nhiều nhất trong các chỉ số. Điều này chứng tỏ cộng đồng doanh nghiệp chưa đánh giá cao sự nỗ lực của chính quyền các cấp trong việc tạo dựng sân chơi bình đẳng cho doanh nghiệp.

Chỉ số PCI giảm điểm, đồng nghĩa với niềm tin của doanh nghiệp sụt giảm. Trong đó, các lĩnh vực thủ tục hành chính phiền hà nhất theo cảm nhận của doanh nghiệp là thuế, phí (35% lượt doanh nghiệp lựa chọn), giải phóng mặt bằng (29%), bảo hiểm xã hội (20%), phòng cháy chữa cháy (13%) và xây dựng (13%).

Muốn nâng cao chỉ số PCI, cần phải phân tích thế mạnh, điểm yếu các chỉ số thành phần của năm qua. Và rõ ràng, năm 2022, Điện Biên đứng thứ 63 tỉnh thành cả nước về chỉ số “chi phí không chính thức” là điều cần suy ngẫm.

“Chi phí không chính thức” là các khoản chi mà doanh nghiệp phải bỏ ra để chi trả các khoản phí không liên quan đến sản xuất, đầu tư, tiền phạt và các khoản phí bất thường khác trong điều kiện hoạt động sản xuất kinh doanh bình thường. Nói theo dân gian là chi phí “dưới gầm bàn”, “trong phòng kín”, “trên bàn nhậu”... để “bôi trơn” cho một bộ hồ sơ, hoặc một dự án đang bị vướng mắc chỗ nào đó.

Người dân, doanh nghiệp biết rất rõ các loại chi phí này. Lâu nay, nó như một thứ “quy định ngầm”, ai muốn được việc nhanh thì cần tuân thủ “luật bất thành văn” này. Chính những “con sâu” trong bộ máy chính quyền đã tạo nên các loại “chi phí không chính thức”, nó làm ảnh hưởng đến chất lượng hành chính của các cấp chính quyền.

Phân tích của cơ quan chuyên môn cho thấy, người dân, doanh nghiệp chấp nhận “chi phí không chính thức”, nhưng lòng không tin, tâm không phục; kiểu tặc lưỡi cho qua để được việc của mình. “Chi phí không chính thức” đã gây thiệt hại không chỉ riêng doanh nghiệp mà ảnh hưởng đến sự phát triển chung của nền kinh tế.

Khách quan đánh giá, nhiều năm qua, Điện Biên đã nỗ lực cải cách hành chính; tạo môi trường kinh doanh thông thoáng, minh bạch cho doanh nghiệp, nhà đầu tư. Tỉnh ban hành nhiều nghị quyết, đề án, chương trình hành động về cải cách hành chính, trọng tâm là thủ tục hành chính theo cơ chế “một cửa”, “một cửa liên thông”, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh. Tuy nhiên, quá trình triển khai, thực hiện tại cấp sở, ngành, huyện thị… lại “vướng”. Cách thức làm việc kiểu: “Tỉnh mở” nhưng “sở thắt” đã gây khó khăn cho người dân, doanh nghiệp trong tiếp cận, giải quyết thủ tục hành chính; tận dụng cơ hội, khai thác tiềm năng phát triển kinh tế, làm giàu chính đáng.

Do vậy, tới đây, tỉnh cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát để chấn chỉnh và xử lý nghiêm những đơn vị, cá nhân có hành vi nhũng nhiễu, phiền hà, tạo gánh nặng cho người dân, doanh nghiệp.

Muốn dẹp “chi phí không chính thức”, thì phải dẹp được những “con sâu” trong bộ máy hành chính công quyền, thay vào đó bằng người đủ đức, đủ tài, tâm huyết, trách nhiệm với nghề. Có nghĩa, việc tuyển dụng, bố trí, sắp xếp cán bộ công chức phải minh bạch, khách quan; vì việc bố trí người, chứ không vì người bố trí việc. Cùng với đó, phải có mức lương và phụ cấp đủ sức hấp dẫn để đãi ngộ người làm việc tốt, tận tâm cống hiến vì nghề, vì sự phát triển của xã hội.

Một mặt, đạo đức công vụ cũng cần được soi chiếu bởi cán cân của pháp luật và các quy định của Đảng, Nhà nước. Nếu cán bộ sai phạm, hay “sợ sai” không chịu làm; tìm cách đùn đẩy, né tránh trách nhiệm, hoặc cố tình “vòi vĩnh”, hách dịch… thì phải xử thật nghiêm để răn đe, cảnh tỉnh người khác.